Dom to małe przedsiębiorstwo i jeśli chcemy, by sprawnie funkcjonował, musimy zadbać o panujące w nim reguły. Każdy członek rodziny, jako pełnoprawny mieszkaniec, powinien mieć tu swoje obowiązki.

Mały człowiek – małe, duży człowiek – duże (i dużo, nie ma co ukrywać).

Wykonywanie codziennych prac domowych ma na celu nie tylko utrzymywanie porządku w domu i dbanie o to, by niczego nie zabrakło. Poprzez wykonywanie obowiązków dzieci uczą się odpowiedzialności, systematyczności i współpracy. Aby jednak mogło to mieć miejsce, najpierw my, rodzice, sami musimy się nieco bardziej wysilić. Nauczyć, pokazać i początkowo – przypominać. Energia, jaką jednak w to włożymy, zwróci się szybko, a nasze zadowolenie (i dobrze funkcjonujący dom) są przecież bezcenne.

Lean management w rodzinie
Lean management w rodzinie

Jeśli dom to rodzaj przedsiębiorstwa, to dlaczego nie stosować w nim zasad wykorzystywanych od lat w biznesie, na tyle uniwersalnych, że sprawdzają się w każdej dziedzinie? Na pewno warto spróbować!

Zobaczcie, w jaki sposób wykorzystać lean managment w parentingu.

Dlaczego lean?

Metoda zarządzania lean (ang. szczupły) powstała w Japonii i opiera się na zminimalizowaniu marnotrawstwa przy jednoczesnym dążeniu do doskonałości przy użyciu dostępnych zasobów. Lean management oferuje wiele narzędzi i technik, które można z łatwością dostosować do każdej dziedziny i które pozwalają na uzyskanie pożądanych rezultatów małymi krokami.

Lean management i dzieci

Co metoda zarządzania firmą może mieć wspólnego z parentingiem? Lean zakłada, że metoda małych kroków jest bardziej efektywna niż duże, ale rzadko przeprowadzane zmiany. Co więcej, skupia się nie tylko na wymiernych aspektach zarządzania, ale wspiera jasną komunikację, wspólne rozwiązywanie pojawiających się problemów i współpracę.

Prawda, że wydaje się mieć wiele wspólnego z wychowywaniem dzieci?

Czego możemy się spodziewać po wdrożeniu metody lean w naszym domu?

Wdrożenie metody lean w domu ma za zadanie usprawnić jego funkcjonowanie i wprowadzenie atmosfery sprzyjającej poczuciu wspólnoty. „Efektem ubocznym” będzie utrzymywanie porządku i zwiększenie samodzielności dzieci.

Oto bardziej szczegółowa lista korzyści, jakie można odnieść z zastosowania koncepcji lean w parentingu:

  1. (Wspomniana już) poprawa komunikacji,
  2. Nauka odpowiedzialności,
  3. Zmniejszenie ilości kłótni,
  4. Łatwiejsza identyfikacja źródeł problemów,
  5. Ustanowienie ważnych dla rodziny wartości,
  6. Stworzenie atmosfery, w której każdy jest ważny, widziany i słuchany.

Lean w parentingu lekarstwem na często pojawiające się problemy

Pierwszym krokiem lean w parentingu będzie określenie palących problemów. Na przykładzie kilku najczęstszych z nich pokażemy, w jaki sposób lean może nam pomóc.

Przykładowe problemy spędzające sen z powiek rodziców:

  • Niechęć dzieci do wykonywania obowiązków domowych,
  • Bałagan w pokoju dzieci,
  • Niechęć dzieci do wykonywania pracy w kuchni,
  • Zbyt długie przygotowywanie się rano do wyjścia i wieczorem do snu.
Lean management dla rodziców
Lean management dla rodziców

Wspólne podejmowanie decyzji i odpowiedzialność, czyli jak lean management wspiera dzieci w wykonywaniu domowych obowiązków

Codzienne, systematyczne wypełnianie swoich obowiązków uczy dzieci odpowiedzialności. Z czasem wszystkie (nawet te znienawidzone) czynności wchodzą w krew i wykonuje się je o wiele łatwiej i szybciej. Bonus w sam raz na dorosłe życie.

W jaki sposób przekazywać dzieciom obowiązki domowe?

Tu dobrze jest sięgnąć po tabelki, które uzupełnimy razem z dzieckiem: kto, kiedy i co robi. Łatwo można się przekonać, że dzieci chętniej podejmują się swoich zadań, jeśli wiedzą, że wypełniają „swoją działkę”, że podział obowiązków jest sprawiedliwy i rozłożony na wszystkich członków rodziny. Po ustaleniu zadań i przygotowaniu dokładnej rozpiski przekazujemy dzieciom odpowiedzialność za ich wykonywanie i pilnowanie swojej kolejki.

5S na bałagan w pokoju

Bałagan w pokoju dzieci to kolejny często pojawiający się problem. Tu doskonale sprawdzi się jedno z narzędzi lean management, nazywane 5S. Dzięki zastosowaniu poszczególnych jego punktów mamy szansę na stworzenie pokoju, w którym wszystko będzie miało swoje miejsce, a dzięki temu utrzymanie w nim porządku będzie o wiele łatwiejsze.

Skąd wzięła się nazwa 5S?

Od pięciu czynności, które należy wykonać jedną po drugiej w czasie tworzenia optymalnego miejsca (miejsca pracy w firmie, a w domu – miejsca do odpoczynku, zabawy i nauki).

1. Sortowanie. Ustal z dzieckiem, co można wyrzucić z pokoju, co przenieść i schować, a co zostawić.
2. Systematyzacja. Zadbaj o to, by każda rzecz w pokoju dziecka miała swoje wyznaczone miejsce.
3. Sprzątanie. Ułóż, wyczyść, odkurz. Najlepiej razem z dzieckiem.
4. Standaryzacja. Sprzątamy w pokoju systematycznie. Jednorazowa akcja niczego nie zmieni.
5. Samodyscyplina. Pilnuj, by dostosowywać wyposażenie i aranżację pokoju do zmieniających się potrzeb dziecka.

Lean w parentingu i w kuchni

Od pracy w kuchni nie da się uciec i najlepiej uczyć jej od najmłodszych lat. Zresztą małe dzieci z dużym entuzjazmem pomagają przy takich czynnościach jak wykrawanie ciasteczek czy przygotowywanie warzyw na zupę. W pewnym jednak momencie takie zajęcia przestają je interesować. Zadbajmy o to, by temu zapobiec!

Na czym polega problem?
Często mamy do czynienia z dwoma jego źródłami. Pierwszy stanowi podejście rodzica, który „zrobi wszystko szybciej”. Drugi natomiast wynika z tego, że dzieci czują się zagubione w kuchni, jeśli nie pomagają w niej regularnie.

Jak temu zapobiec?

W kuchni (podobnie jak w pokoju) wszystko powinno mieć swoje wyznaczone miejsce. Podpisz półki, na których znajdują się kasze, mąki, przyprawy. Posegreguj wszystko tak, by dziecko z łatwością mogło znaleźć produkty, jeśli będzie chciało pomóc lub też samodzielnie przyrządzić jakąś potrawę.

Tego typu wyzwania pojawiają się każdego dnia. Do publikacji tego tekstu tknęła nas rozmowa z osobami zarządzającymi procesami lean management w firmie Smartlean, która na co dzień zajmuje się wdrażaniem narzędzi lean management w firmach, fabrykach i korporacjach.

Jeszcze na koniec podrzucimy Wam taki temat. Bardzo praktyczny.

Co dalej? Lista do odhaczenia lean

Częstą bolączkę rodziców stanowi zbyt długie przygotowywanie się dziecka do snu lub też szykowanie się do szkoły lub przedszkola.

(Kto nie zastał swojego dziecka zamyślonego z jedną nogą w spodniach, a drugą czekającą od kilku minut na swoją kolej?).

Na szczęście jest to problem łatwy do rozwiązania. Dzieci, zwłaszcza te mniejsze i szczególnie rano, gdy są zaspane, mają kłopot z pamiętaniem, które czynności należy wykonać i w jakiej kolejności. Dlatego dobrze jest stworzyć z dzieckiem ich listę i powiesić w widocznym miejscu. W razie czego będzie mogło na nią zerknąć i przypomnieć sobie, co dalej.